Momlife, Persoonlijk

Kind & Voeding: over- of ondergewicht

De cijfers rondom kinderen met overgewicht kennen we allemaal. Daar worden we regelmatig mee rond onze oren geslagen. Logisch, want het is een steeds groter wordend probleem dat écht aangepakt moet worden. Maar de cijfers rondom kinderen met ondergewicht, die kennen we negen van de tien keer niet. Terwijl ook dit een behoorlijk probleem is.

Tussen deze twee zit echter een belangrijk verschil: aan overgewicht is vaak iets te doen, terwijl ondergewicht negen van de tien keer een medische oorzaak heeft. Over beide type gewichtsproblemen én hoe deze zich verhouden tot de voeding van een kind heb ik de afgelopen dagen ontzettend veel informatie opgezocht – je bent nieuwsgierig of je bent het niet – en vandaag deel ik alles wat ik belangrijk vind met jullie. Lees je mee?

Disclaimer: ik ken de uitzonderingen, de kindjes met overgewicht die daar niets aan kunnen doen en de kindjes met ondergewicht waar niet tegenop te eten valt. Een verhaal dat mij tijdens mijn zoektocht naar informatie enorm aangegrepen heeft is het verhaal van Sara, een peutermeisje met aangeboren obesitas. Tijdens het schrijven van dit stuk, heb ik regelmatig aan Sara en andere kindjes in een vergelijkbare situaties gedacht.

Een gezond gewicht
Niet alleen voor ‘grote mensen’, maar ook – misschien wel júist – voor kinderen is een gezond gewicht belangrijk. Daarmee wil ik absoluut niet zeggen dat je een bolle baby maar meteen op dieet moet zetten, maar het is goed om je bewust te zijn van de risico’s die over- of ondergewicht met zich meebrengen. Zo is bijvoorbeeld wetenschappelijk bewezen dat kinderen die op jonge leeftijd al een tikkie aan de maat zijn, grotere kans hebben om op latere leeftijd ook te zwaar te worden. En dan krijg je gevaren zoals hart- en vaatziekten, diabetes en artrose. Kinderen die juist te licht zijn – en dus een te laag BMI hebben – zijn weer vatbaarder voor allerlei ziektes, hebben minder energie en in hele extreme gevallen kan er zelfs een groeiachterstand optreden.

Overgewicht
Bijna 15 procent (VIJFTIEN PROCENT) van de kinderen heeft overgewicht. Een klein percentage daarvan heeft ook daadwerkelijk obesitas. Overgewicht komt vaker voor bij jongens en de meeste kinderen die te zwaar zijn zitten in de leeftijdscategorie 12 tot en met 17 jaar. De meest genoemde oorzaak van overgewicht bij kinderen: te weinig beweging en ongezonde voeding. Nu heb ik zelf natuurlijk geen kinderen in de betreffende leeftijdscategorie, maar wél een dreumes van bijna anderhalf die allesbehalve een slanke den is en als een klein gezellig spekkie door het leven gaat. Je ziet vaak dat kinderen totdat zij een jaar of twee á drie zijn best een beetje mollig zijn. Daarna schieten ze qua lengte de lucht in en veranderen de verhoudingen dus ook. Je eens zo gezellige dikkerdje is ineens een sprinkhaan. “Dat gaat er wel af als hij gaat kruipen en lopen”, hoorde ik de afgelopen maanden dan ook met enige regelmaat. En ik geloof echt dat dat klopt. Toch houd ik het gewicht van mijn kind best een beetje in de gaten. Niet dat hij alleen maar suikervrij eten krijgt en moet teren op enkel thee en water, maar drankjes zoals siroop of appelsap bewaren we voor het weekend (en dan ook maar in beperkte mate) en zo lang hij een peer of banaan als ‘noepie’ (is ‘snoepie’) ziet, doe ik vrolijk alsof hij inderdaad een traktatie krijgt als ik hem zijn banaantje voorschotel.

Eetgedrag
Maar er is meer dat jij als ouder kunt doen om je kind op een gezond gewicht te krijgen of te houden. Het belangrijkste is om je kind  ‘gezond’ en ‘normaal’ eetgedrag aan te leren. Op vaste tijden eten. Drie hoofdmaaltijden – ontbijt, lunch en diner – en twee keer een tussendoortje en verder niet. Zo zorg je ervoor dat het kind leert dat er op die bepaalde momenten gegeten wordt en dat hij of zij het daarmee simpelweg moet doen. Het is dan wel verstandig om te kiezen voor voedzame maaltijden, zodat er tussentijds geen honger optreedt. Qua drinken kun je rekening houden met de hoeveelheid suikers die in bepaalde drankjes zit. Roosvicee, Chocomel en Appelsap: het is allemaal niet heel erg gezond. Verder is het belangrijk dat het nuttigen van een maaltijd op een rustige manier, het liefst aan een eettafel, verloopt. Geen afleiding, niet schrokken. Zo is de kans het grootst dat je kind het snelst ‘voelt’ wanneer het vol zit. Is het bordje nog niet leeg? Maak er geen probleem van. Strijd aan tafel is sowieso een slecht idee, omdat je kind het eetmoment dan gaat associeren met ‘niet leuk’. Tot slot zal het je niet verbazen dat het voor kinderen met overgewicht ontzettend belangrijk is om voldoende te bewegen. Stimuleer dat dan ook. Maak je kind lid van een sportvereniging, laat hem of haar buiten spelen en doe zelf lekker mee. Je geeft dan het goede voorbeeld én je bent zelf ook goed bezig.

Ondergewicht
Ondergewicht komt bijna net zo vaak voor als overgewicht. Dat betekent dat ook dit een serieus probleem is. Ondergewicht brengt namelijk verschillende risico’s met zich mee. Zo kunnen kinderen die te licht zijn voor hun lengte minder energie hebben, lustelozer zijn, sneller allerlei (kinder)ziektes oplopen en zelfs een groeiachterstand ontwikkelen. In tegenstelling tot overgewicht, is ondergewicht vaak genetisch bepaald. Slanke ouders hebben een grotere kans op een kind met een laag gewicht. Als dit verder geen invloed heeft op de ontwikkeling van het kind én het kind heeft niet te kampen met verminderde energie, dan is er eigenlijk zelden reden om aan de bel te trekken. Zorgen dat er genoeg gegeten wordt, dat het kind de juiste voedingsstoffen binnenkrijgt en dan komt het allemaal wel goed. Maar stel dat je kindje snel vermoeid is, weinig eet en drinkt, een bleek kleurtje heeft en vaak gegrepen wordt door griepjes en snotneuzen, dan is het raadzaam om hulp in te schakelen. Het zou namelijk zo kunnen zijn dat er een bepaalde allergie is, dat het lichaam bepaalde stoffen niet goed opneemt, dat je kindje een tekort aan belangrijke voedingsstoffen heeft (aanbod past niet bij vraag) of dat er bijvoorbeeld slikproblemen zijn. Een diëtiste, logopediste of kinderarts kan je verder helpen.

Wat doen wij?
Als je bovenstaand stuk leest, dan zou je denken dat Ticho enkel en alleen thee, water, groenten, volkoren brood met mager beleg en yoghurt met fruit krijgt. Niets is minder waar hoor. Wij hebben dan wel een flink kereltje rondlopen, het is absoluut niet zo dat zijn gewicht mij dusdanig veel zorgen baart dat ik hem al het lekkers ontzeg. Ticho krijgt bijvoorbeeld met de warme dagen van vorige week rustig een waterijsje, een beetje chips – negen van de tien keer wortelchips, maar soms ook lekker Hamka’s van mama -, een boterhammetje met chocopasta op zijn tijd en een stukje stroopwafel gaat er ook heus weleens in. We proberen hem wel iedere dag groenten te geven, maar dat betekent niet dat er geen ruimte is voor patatjes op zaterdag (de groenten heeft hij dan tussen de middag al gehad) of een frikandelletje of Happy Meal op zondag. Persoonlijk ben ik van mening dat alles met mate prima is. Zolang het BMI van je kind niet ongezond is, kan dat ene patatje er heus wel vanaf. Het moet allemaal wel leuk blijven en zelf knagen we ook niet heel de dag door op wortels en sla, toch?

Bedankt voor het lezen weer. Dit was de laatste in de serie over Kind & Voeding. Vanaf volgende week gaat het vijf weken lang iedere woensdag over Kind & Geld en we trappen af met all you need to know about toeslagen!


Volg je ons al op Instagram?
Volg je ons al op Facebook?

Dit vind je misschien ook wel leuk!

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *